Mục tiêu
Hiểu được:
- Người dùng là ai?
- Họ đang gặp vấn đề gì?
- Họ cần gì?
- Làm sao để thiết kế giải pháp phù hợp cho họ?
1. User Persona
Mục đích: Hình dung “một người thật” đại diện cho từng nhóm người dùng cụ thể trong các nhóm người dùng mục tiêu
Lợi ích: Tăng tính đồng cảm, giúp team không thiết kế sản phẩm “cho tất cả mọi người”
Cấu trúc gồm:
- Tên + tuổi + ngành nghề
- Mục tiêu học tập
- Hành vi học tập hiện tại
- Động lực và trở ngại
- Câu nói thường gặp (Quote)
- Công cụ hay sử dụng
- Chỉ số quan trọng (e.g. thời gian học/ngày, platform yêu thích)
2. Empathy Map (Bản đồ thấu cảm)
Mục đích: Đào sâu cảm xúc, nỗi đau và động lực thật sự của người học
Lợi ích: Dễ triển khai với cả team, dùng sau mỗi buổi phỏng vấn hoặc khảo sát
Cấu trúc:
- Nghĩ gì & Cảm thấy gì?
- Nghe gì từ người khác?
- Thấy gì trong môi trường?
- Nói & Làm gì?
- Nỗi đau (Pain): điều khiến họ sợ, bực bội
- Lợi ích (Gain): điều họ thật sự mong muốn
3. Jobs To Be Done (JTBD)
Mục đích: Hiểu sâu “người học đang cần khóa học này để làm gì?”
Lợi ích: Định hướng đúng giải pháp cần xây dựng, tránh việc “giải sai bài toán”
Cấu trúc:
“Khi tôi [tình huống], tôi muốn [hành động], để tôi có thể [kết quả mong muốn].”
Ví dụ:
“Khi tôi sắp thi đại học, tôi muốn biết cách ghi nhớ kiến thức nhanh, để tôi tự tin làm bài và không bị hoảng loạn.”
4. User Journey Map
Mục đích: Theo dõi hành trình của người học – từ khi nhận ra vấn đề → tìm giải pháp → học → sau học
Lợi ích: Giúp bạn tối ưu trải nghiệm học tập từng bước (onboarding, bài giảng, phản hồi...)
Cấu trúc:
- Giai đoạn: Trước – Trong – Sau
- Hành động người dùng
- Cảm xúc
- Rào cản
- Cơ hội cải thiện
5. Use Case + Scenario Mapping
Mục đích: Diễn tả người học sẽ sử dụng khóa học / hệ thống ra sao trong tình huống thực tế
Lợi ích: Tối ưu thiết kế nội dung + giao diện theo đúng nhu cầu thực tế
Use case ví dụ:
- “Học sinh lớp 12 muốn học cách nhớ công thức để thi”
- “Sinh viên năm 2 cần học cách ghi chú khi đọc sách học thuật”
- “Junior developer muốn học cách tiếp thu tài liệu kỹ thuật bằng tiếng Anh”
Kết hợp với Persona và Journey Map để hoàn chỉnh.
6. Problem–Solution Fit Canvas
Mục đích: Đảm bảo rằng khóa học bạn xây thực sự giải quyết đúng vấn đề
Lợi ích: Giúp bạn định hình rõ giá trị cốt lõi của khóa học
| Cột trái (User) | Cột phải (Khóa học) |
|---|---|
| Vấn đề người học gặp | Giải pháp trong khóa học |
| Hành vi hiện tại | Thay đổi kỳ vọng |
| Rào cản học tập | Cách bạn tháo gỡ |
🛠️ Gợi ý quy trình áp dụng (trong 1–2 tuần)
- Tổng hợp dữ liệu khảo sát (Google Form, phỏng vấn)
- Phân cụm người dùng (theo mục tiêu học, độ tuổi, hành vi)
- Với mỗi nhóm:
- Vẽ 1 Persona
- Làm Empathy Map
- Viết 2–3 Jobs to be done
- Xây User Journey Map
- Chuyển đổi thành Use case & nhu cầu nội dung
- Trình bày trong Notion hoặc Miro, chia sẻ cho team